สิ่งใดที่เราทำสิ่งนั้น เราจะต้องทำให้ดีที่สุด และด้วยใจรัก มิฉะนั้นก็อย่าทำเสียเลย

ยิ่งได้รับประสบการณ์มากขึ้นเพียงใด ข้าพเจ้าก็ยิ่งพบมากขึ้นเพียงนั้นว่า ตัวเราเองเป็นต้นเหตุแห่งความสุขและความทุกข์ของเราเอง

การศึกษาอบรมทุกอย่าง ถ้าปราศจาก การฝึกอบรมจิต จะไม่มีประโยชน์เลย และอาจจะเป็นอันตรายด้วย

เส้นทางเดินที่ตรงนั้น แม้ง่ายแต่ก็ยาก มิฉะนั้นแล้วคนเราคงเดินบนเส้นตรงกันหมด

ให้ทรัพย์แล้วดูว่าจะกำเริบเสิบสานหรือไม่ ให้ตำแหน่งสูงดูว่าทรนงหรือไม่ ให้งานทำดูว่าใจโลเลหรือไม่ ทำให้คับขันดูว่าใจกล้าหรือไม่ หาปัญหาให้แก้ดูว่าฉลาดหรือไม่ รวยแล้วไม่ทำผิดกฎ เป็นคนมีน้ำใจ ตำแหน่งสูงไม่ทรนง เป็นคนรู้ว่าสิ่งใดควรมิควร ตกที่คับขันไม่กลัว เป็นคนกล้า แก้ปัญหาได้ เป็นคนฉลาด

อันการพิจารณานั้น ก็คือการสังเกตุดูสรรพสิ่งทั้งหลาย เพื่อให้ได้เข้าใจในความหมายที่เร้นอยู่ ภายนอกได้รับผลกระทบภายในก็จักโดดเดี่ยว ฝ่ายบนมีความฉงน ฝ่ายล่างก็จะสับสน เมื่อเกิดความสับสนก็จะมิยอมใช้งานคนดีที่ซื่อสัตย์ เมื่อเกิดความฉงน การมองก็จะเกิดความผิดพลาด หากผิดพลาดก็จะทำให้แผนการวุ่นวาย เมื่อแผนการวุ่นวาย ชาติก็จะอันตราย เมื่อชาติอันตรายก็จะไม่สงบ ดังนั้น ผู้คิดจักต้องตรองการณ์ไกล […]

ใกล้ชิดกับขุนนางผู้เป็นปราชญ์ ออกห่างคนถ่อยทรชน นี่คือเหตุแห่งความเจริญรุ่งเรือง ของราชวงศ์ฮั่นยุคแรก ใกล้ชิดคนถ่อยทรชน ห่างเหินขุนนางผู้เป็นปราชญ์ นี่คือเหตุแห่งความล่มสลายของราชวงค์ฮั่นยุคหลัง

เรื่องใดก็ตาม มักต้องมีลางบอกเหตุก่อนจะเกิดเรื่อง จึงควรหาทางรับมือไว้ขณะเรื่องยังไม่เกิด จะไม่สนใจไม่ได้

ผู้ปกครองระดับธรรมดา ใช้ความสามารถของตนอย่างเต็มที่ ผู้ปกครองระดับกลาง ใช้กำลังของคนอื่นอย่างเต็มที่ ผู้ปกครองระดับสูง ใช้ปัญญาของคนอื่นอย่างเต็มที่

ต่อให้มีฝีมือเหนือชั้นแค่ไหนถ้าจังหวะไม่พร้อมเพรียงกัน ก็ร่วมงานกันไม่ได้